NÂNG CAO VAI TRÒ, CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC BẢO QUẢN VÀ PHÁT HUY GIÁ TRỊ TÀI LIỆU LƯU TRỮ TẠI TRUNG TÂM LƯU TRỮ LỊCH SỬ THUỘC SỞ NỘI VỤ TỈNH LAI CHÂU
(Ngày đăng :11/08/2025 12:00:00 SA)

Tài liệu lưu trữ là di sản văn hóa của dân tộc và là tài sản đặc biệt của quốc gia, chứa đựng những thông tin phong phú, có độ tin cậy cao, phản ánh một cách toàn diện, trung thực mọi mặt của đời sống xã hội, có ý nghĩa to lớn trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Vì vậy, sau năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh, bằng tầm nhìn của mình đã xác định việc lưu trữ giấy tờ, tài liệu quan trọng cho phương diện kiến thiết quốc gia. Ngày 03/01/1946 Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký ban hành Thông đạt số 01-C/VP, bản Thông đạt ngắn gọn, nhưng khẳng định “Tài liệu có giá trị đặc biệt trên phương diện kiến thiết quốc gia”. Cùng với đó xác định được tầm quan trọng của tài liệu lưu trữ, ngày 02 tháng 3 năm 2007, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chỉ thị số 05/2007/CT-TTg về việc tăng cường bảo vệ và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ, theo đó yêu cầu tài liệu lưu trữ phải được bảo vệ, bảo quản an toàn và đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu khai thác sử dụng của xã hội.

Trung tâm Lưu trữ lịch sử tỉnh Lai Châu là đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Nội vụ tỉnh Lai Châu, có nhiệm vụ trực tiếp quản lý và thực hiện hoạt động lưu trữ đối với tài liệu lưu trữ lịch sử của tỉnh thuộc phạm vi nhiệm vụ và quyền hạn được giao; thực hiện cung cấp dịch vụ công và dịch vụ lưu trữ. Tính đến quý II năm 2025, Trung tâm đang bảo quản trên 800 mét giá tài liệu có thời hạn bảo quản vĩnh viễn của 76 phông lưu trữ và 960 mét giá tài liệu có thời hạn bảo quản của các cơ quan, tổ chức cấp huyện trong quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy và tổ chức phục vụ khai thác sử dụng tài liệu lưu trữ. Đây là khối tài liệu lớn có giá trị đặc biệt đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc nói chung và của tỉnh nhà nói riêng. Do vậy, công tác bảo quản và phát huy giá trị tài liệu lưu trữ của tỉnh có ý nghĩa quan trọng trong việc tuyên truyền, nâng cao nhận thức và sự hiểu biết của công chúng về sự hình thành và phát triển tỉnh Lai Châu qua các thời kỳ lịch sử; đồng thời, giáo dục truyền thống lịch sử của dân tộc và của tỉnh Lai Châu trong việc bảo tồn các giá trị di sản của địa phương, góp phần phục vụ cho công cuộc cải cách hành chính của tỉnh.

Với chức năng, nhiệm vụ được giao, Trung tâm Lưu trữ lịch sử luôn tham mưu nâng cao chất lượng công tác bảo quản, khai thác, sử dụng tài liệu lưu trữ tại Kho lưu trữ tỉnh. Chỉ đạo viên chức, người lao động trực tiếp làm việc tại Kho Lưu trữ thực hiện tốt nội quy, quy định đảm bảo an toàn phòng, chống cháy nổ. Hệ thống trang thiết bị PCCC, quạt thông gió, hút mùi, hút ẩm định kỳ được kiểm tra đảm bảo hoạt động tốt. Tài liệu lưu trữ trong kho được bảo quản trong cặp, hộp, sắp xếp khoa học trên giá để tài liệu.

Thường xuyên kiểm tra, rà soát tình trạng vật lí của tài liệu lưu trữ để kịp thời phát hiện và có biện pháp phòng ngừa, ngăn chặn, xử lý đối với hồ sơ, tài liệu có nguy cơ bị hư hỏng như: ẩm mốc, mối mọt, côn trùng cắn… nhằm kéo dài tuổi thọ của tài liệu lưu trữ. Công tác vệ sinh Kho Lưu trữ lịch sử cũng được thực hiện thường xuyên đảm bảo vệ sinh sạch sẽ toàn bộ hệ thống các kho tài liệu. Tích cực, chủ động trong công tác, đảm bảo an toàn Kho Lưu trữ lịch sử được giao và phát huy được giá trị của tài liệu lưu trữ, qua đó góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ quản lý tài liệu lưu trữ lịch sử của tỉnh theo quy định.

.

Hoạt động kiểm tra tình trạng vật lý tài liệu tại kho lưu trữ

Thực hiện tốt công tác khai thác và sử dụng tài liệu lưu trữ, đây là nguồn sử liệu chính xác, đóng vai trò hết sức quan trọng trong việc nghiên cứu, hoạch định chính sách, chiến lược phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Với ý nghĩa đó, trong thời gian qua, Kho lưu trữ chuyên dụng của tỉnh đã phục vụ kịp thời các yêu cầu nghiên cứu, sử dụng tài liệu lưu trữ; thường xuyên chỉ đạo viên chức phụ trách Kho lưu trữ chuyên dụng phục vụ kịp thời cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong tỉnh. Công tác phục vụ khai thác, sử dụng tài liệu bằng nhiều hình thức như: Thông báo giới thiệu tài liệu lưu trữ; sử dụng tài liệu tại phòng đọc; cấp bản sao và chứng thực tài liệu lưu trữ... Qua đó đã nhận được sự hài lòng và ủng hộ của các cơ quan, tổ chức và cá nhân trong tỉnh.

Hoạt động khai thác tài liệu tại kho lưu trữ

Tài liệu lưu trữ tại Lưu trữ lịch sử được khai thác thường xuyên, rộng rãi và thiết thực, phần nào đáp ứng nhu cầu thông tin của các đối tượng độc giả, góp phần đáng kể vào việc tuyên truyền ý nghĩa, vai trò, vị trí của công tác lưu trữ, của tài liệu lưu trữ đối với xã hội.

Để tiếp tục nâng cao chất lượng công tác quản lý tài liệu lưu trữ và phát huy hiệu quả giá trị tài liệu lưu trữ lịch sử của tỉnh trong thời gian tới cần tập trung vào một số giải pháp chủ yếu như sau:

Thứ nhất, Tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền về công tác lưu trữ và giá trị của tài liệu lưu trữ lịch sử, thông qua các hình thức tuyên truyền trên phương tiện thông tin đại chúng, Trang thông tin điện tử của các cơ quan, đơn vị, địa phương để nâng cao nhận thức,trách nhiệm của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và toàn xã hội về vai trò, ý nghĩa, giá trị của tài liệu lưu trữ lịch sử.

Thứ hai, Tăng cường công tác giáo dục viên chức, người lao động trực tiếp làm nhiệm vụ tại Trung tâm Lưu trữ lịch sử tỉnh tiếp tục nêu cao tinh thần trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ được giao; đề cao tính tiền phong, gương mẫu, nêu gương và đổi mới tác phong làm việc phục vụ kịp thời các yêu cầu nghiên cứu, khai thác, sử dụng tài liệu lưu trữ của tỉnh.

Thứ ba, Tổ chức thực hiện tốt công tác tu bổ, bồi nền, phục chế tài liệu; chỉnh lý, nâng cấp tài liệu; ứng dụng công nghệ thông tin số hóa bảo hiểm tài liệu… nhằm phục vụ độc giả khai thác, sử dụng tài liệu lưu trữ, thực hiện cung cấp dịch vụ công và dịch vụ lưu trữ.

Thứ tư, Tăng cường công tác sưu tầm, thu thập tài liệu, tư liệu quý, hiếm liên quan đến tỉnh Lai Châu tại các địa phương trong tỉnh và ngoài tỉnh để góp phần bổ sung vào nguồn sử liệu của tỉnh nhà ngày càng phong phú.

Thứ năm, phối hợp với Bảo tàng tỉnh và các cơ quan có liên quan tổ chức trưng bày, triển lãm tài liệu quý hiếm, tài liệu có giá trị lịch sử.

Thứ sáu, Tiếp tục thực hiện các biện pháp bảo vệ, bảo quản an toàn tài liệu; định kỳ kiểm tra, bảo dưỡng các trang thiết bị phòng cháy chữa cháy, thiết bị phòng chống ẩm tài liệu ( máy hút ẩm, điều hòa nhiệt độ); phòng chống côn trùng./.